İsveç'te emeklilik sistemi | Pensionsmyndigheten
Gå direkt till textinnehållet Gå direkt till navigationen

İsveç'te emeklilik sistemi

İsveç emeklilik sistemi üç bölümden oluşur: devletten genel kamu emekliliği, işvereninizden hizmet emekliliği ve kendi olası bir tasarruflarınız.

İsveç emeklilik sistemini simgeleyen bir piramit

Genel kamu emekliliği yaşam boyu gelirlerinizin tamamına  dayanmaktadır. Çalıştığınız her yıl ve ödediğiniz her vergiyle, kamu emekliliğinizi kazanırsınız. Ayrıca, ne kadar ebeveynlik izni kullanırsanız kullanın, çocuğunuzun ilk dört yaşı boyunca genel emekli maaşı birikiminize fazladan para yatırılmaktadır.
Ebeveynlik izninde olsanız, öğrenci harcıyla yüksek okulda çalışsanız, askerlik hizmeti yapsanız (askerlik temel eğitimi), hastalık veya faaliyet yardımı veya işsizlik ödeneği alsanız bile, emekli birikiminiz için devletten ödeme yapılmaktadır.

Çoğu kişi için, daha fazla kazanç sahibi olunduğunda ve daha geç emekli olmak tercih edildiğinde emekli maaşı daha yüksek olur. İsveç'te ücretlerdeki artış ve seçtiğiniz prim emeklilik fonları da emekli maaşınızı etkiler.

Devletten gelen genel kamu emekliliği maaşınız İsveç Emeklilik Kurumu tarafından yönetilir ve ödenir. Genel kamu emekliliği birkaç farklı bölümden oluşur - gelire dayalı emeklilik, prim emekliliği ve garanti emeklilik.

1938 ve 1953 yılları arasında doğanlar için, ek emekli aylığı da genel kamu emekliliği maaşına dahil edilebilir. 1937 veya daha önce doğduysanız, genel kamu emekli aylığınız ek emeklilik ve garanti emekli aylığından oluşur. Genel kamu emekli maaşı yaşadığınız sürece ödenir.

Eğer düşük bir emekli maaşınız varsa, konut ödeneği ve yaşlılık geçim desteği de genel emekliliğinize dahil edilebilir.

Yakın bir akrabanız ölürse, geride kalan kişi olarak sizin yaşadığınız gelir kaybı için bir mali destek olarak geride kalan şahıs emekli aylığı alabilirsiniz. 

Emeklilik sisteminin farklı bölümleri

Gelire dayalı emeklilik

Her yıl, emekliliğe esas gelirinizin %16'sı ve diğer vergiye tabi ödenekler gelire dayalı emekli maaşı birikimine tahsis edilir.

Emekliliğe esas gelir çeşitli türdeki gelirlerden oluşabilir. Maaşın yanında, emekliliğe esas gelir, örneğin, ticari faaliyet geliri (serbest meslek), ebeveyn ödeneği, işsizlik ödeneği ve hastalık veya faaliyet ödeneği gelirlerinden oluşabilir.

Prim fon emekliliği

Her yıl, emekliliğe esas gelirinizin %2,5'sı ve diğer vergiye tabi ödenekler prim fon emekliliği birikimine tahsis edilir. Bu paraları fon seçimi yoluyla istediğiniz yatırımlarda değerlendirebilirsiniz ya da devletini AP7 Såfa fonunda bırakmayı seçebilirsiniz.

Prim fon emekliliği

Garanti emeklilik

Yaşamınız boyunca çok az geliriniz olduysa veya hiç geliriniz olmadıysa, garanti emekli aylığı alma hakkınız olabilir. Bu emeklilik, gelire dayalı emekliliğinizin büyüklüğüne, İsveç'te ne kadar yaşamış olduğunuza, hatta medeni durumunuza dayanan temel bir korumadır.

Garanti emeklilik

Konut ek ödeneği ve yaşlılar için geçim desteği

Eğer düşük bir emekliliğiniz varsa, konut ek ödeneği için başvurabilirsiniz. Ek ödenek, gelirlerinize, varsa diğer varlıklarınıza ve konut giderlerinize bağlıdır. Kiralık daire, kooperatif mülkiyetli daire, kendi eviniz, huzurevi veya başka konut seçeneklerinden hangisinde yaşarsanız yaşayın, konut ek ödeneğine başvurabilirsiniz.

Yaşlılar için geçim desteği, diğer emeklilik yardımları yeterli değilse, düşük emekli aylığı olan veya hiç emekli aylığı olmayan kişilerin, yine de makul bir yaşam düzeyi elde edebilmesini garanti eder. Yaşlılık geçim desteği almaya hakkınız olup olmadığına karar vermemizden önce hak ettiğiniz diğer emeklilik yardımlarını almaya başlamanız gerekmektedir.

Konut ek ödeneği ve yaşlılar için geçim desteği

İsveç'ten başka bir ülkeye taşınırsanız

Çalışmayı bırakırsanız, başka bir ülkede çalışmaya başlarsanız veya İsveç'ten taşınırsanız, burada kazandığınız emekli aylığı, ek emeklilik ve prim fon emekliliği şeklinde emeklilik birikimleriniz varlığını sürdürür, ancak garanti emeklilik ve konut ek ödeneğinde başka kurallar geçerlidir.

Geride kalan emekliliği - ölüm halinde mali destek

Eğer yakın bir akrabanız ölürse, geride kalan kişi olarak geride kalan emekliliği alabilirsiniz. Bu genel kamu emekliliğinin parçası olan bir mali destektir. Eşiniz vefat ederse veya çocuk olarak bir veya her iki ebeveyninizi de kaybederseniz, geride kalan emekli aylığına hak kazanabilirsiniz. Bu destek, merhumunun sağladığı geçim katkısının bir kısmını karşılamayı amaçlamaktadır.

Akrabanız öldüğünde ekonomik destek

İşvereninizden hizmet emekliliği

Çoğu kimse de ayrıca işverenlerinden hizmet emekliliği almaktadır. Birkaç farklı işvereniniz varsa, farklı hizmet emekliliği şirketlerinden hizmet emekliliğiniz olabilir.

Hizmet emekliliği 

Emeklilik için kendi tasarrufunuz

İsterseniz banka veya sigorta şirketleri aracılığıyla da emekliliğiniz için özel olarak tasarruf edebilirsiniz. Uzun vadeli emeklilik tasarruf örnekleri olarak, bir yatırım tasarruf hesabına  (ISK) düzenli olarak para yatırmak veya bir sermaye sigortası poliçesinde tasarruf  yapmak verilebilir. Gelecek için tasarruf etmenin bir diğer yolu da konut kredisi amortismanıdır.

In Swedish - Pensionssystemet i Sverige

Det svenska pensionssystemet består av tre delar: allmän pension från staten, tjänstepension från din arbetsgivare och ett eventuellt eget sparande.

Den allmänna pensionen grundas på alla dina inkomster genom livet. Varje år som du arbetar och betalar skatt tjänar du in till din allmänna pension. Du får även extra pengar insatta till din allmänna pension genom ditt barns fyra första levnadsår, oavsett eller hur länge du har varit föräldraledig.
Även om du är föräldraledig, studerar med studiemedel, gör plikttjänst (grundutbildningen inom värnplikt), har sjuk- eller aktivitetsersättning eller får arbetslöshetsersättning får du kompensation till din pension från staten.

För de allra flesta blir pensionen högre ju mer du tjänar och ju senare du väljer att gå i pension. Löneutvecklingen i Sverige och de premiepensionsfonder du valt påverkar också din pension.

Din allmänna pension som kommer från staten administreras och betalas ut av Pensionsmyndigheten. Den allmänna pensionen består av flera olika delar – inkomstpension, premiepension och garantipension.

För dig som är född mellan 1938-1953 kan tilläggspension också ingå i din allmänna pension. Är du född 1937 eller tidigare består din allmänna pension av tilläggspension och eventuell garantipension. Den allmänna pensionen betalas ut så länge man lever.

Om du har låg pension kan bostadstillägg och äldreförsörjningsstöd också ingå i din allmänna pension.

Om en nära anhörig dör kan du få efterlevandepension som är ett ekonomiskt stöd för det inkomstbortfall det innebär för dig som efterlevande. 

Pensionssystemets olika delar

Inkomstpension

Varje år avsätts 16 procent av din pensionsgrundande inkomst och andra skattepliktiga ersättningar till inkomstpensionen.

Den pensionsgrundande inkomsten kan bestå av flera typer av inkomster. Förutom lön kan pensionsgrundande inkomst bestå av tillexempel inkomst av näringsverksamhet (egenföretagare), föräldrapenning, arbetslöshetsersättning och sjuk- eller aktivitetsersättning.

Premiepension

Varje år avsätts 2,5 procent av din pensionsgrundande inkomst och andra skattepliktiga ersättningar till premiepensionen. Du väljer själv om du vill placera pengarna genom fondval eller om du låter pengarna ligga kvar i det statliga förvalet AP7 Såfa.

Premiepension

Garantipension

Har du haft litet eller ingen inkomst under livet kan du ha rätt att få garantipension. Det är ett grundskydd som baseras främst på hur stor din inkomstpension är och hur länge du bott i Sverige, men även ditt civilstånd.

Garantipension

Bostadstillägg och äldreförsörjningsstöd

Du som har låg pension kan ansöka om bostadstillägg. Tillägget beror på dina inkomster, eventuella tillgångar och din bostadskostnad. Du kan ansöka om bostadstillägget oavsett om du bor i hyrd bostad, bostadsrätt, eget hus, äldreboende eller annat boende.

Äldreförsörjningsstödet garanterar att du som har låg pension eller ingen pension ändå får en skälig levnadsnivå om de andra pensionsförmånerna inte räcker till. Du måste först ta ut de andra pensionsförmånerna som du har rätt till innan vi kan ta beslut om du har rätt till äldreförsörjningsstöd.

Bostadstillägg och äldreförsörjningsstöd

Om du flyttar från Sverige

Om du slutar arbeta, börjar arbeta i något annat land eller flyttar från Sverige har du kvar den pension du tjänat in här i form av inkomstpension, tilläggspension och premiepension, men för garantipension och bostadstillägg gäller andra bestämmelser.

Efterlevandepension – ekonomiskt stöd vid dödsfall

Om en nära anhörig dör kan du som efterlevande få efterlevandepension. Det är ett ekonomiskt stöd som ingår i den allmänna pensionen. Efterlevandepension kan du ha rätt till om din make/maka dör, eller om du som barn mister en eller båda föräldrarna. Stödet är till för att täcka en del av den försörjning som den avlidne bidrog med.

Ekonomiskt stöd när anhörig dör

Tjänstepension från din arbetsgivare

De flesta får också en tjänstepension från sin arbetsgivare. Har du haft flera olika arbetsgivare kan du ha tjänstepension från olika tjänstepensionsbolag.

Tjänstepension

Eget sparande till pension

Du kan också spara privat till din pension i bank eller via försäkringsbolag om du vill. Exempel på långsiktigt pensionssparande är att sätta undan pengar i ett investeringssparkonto (ISK) eller spara pengar i en kapitalförsäkring. Ett annat sätt att spara till framtiden är att amortera på bolån.